Veritabanı Yedekleme Hizmeti
Veritabanınız yalnızca gece bir kez değil; tutarlı anlık görüntüler ve sürekli işlem günlüğü (WAL/binlog) akışıyla korunur. Böylece bir hatadan önceki tam saniyeye kadar geri dönebilir, veri kaybını neredeyse sıfıra indirebilirsiniz.
Bu hizmet hangi sorunu çözer?
Veritabanı, çoğu uygulamanın en kritik ve en zor kurtarılabilen bileşenidir; çünkü sürekli değişir ve kısmi bir yedek çoğu zaman işe yaramaz. "Gece bir mysqldump alıyoruz" yaklaşımı, gündüz oluşan tüm işlemleri riske atar: bir kaza silme veya bozulma öğleden sonra olursa, sabahki yedeğe dönmek saatlerce veriyi kalıcı olarak kaybetmek demektir. Dahası, çalışan bir veritabanının canlı dosyalarını kopyalamak tutarsız (yarım işlem içeren) yedekler üretebilir ve bu yedekler geri yüklendiğinde bozuk çıkar. Noktasal geri yükleme (PITR) yeteneği olmadan, "tam olayın olduğu ana kadar geri al" gibi bir talebi karşılamak mümkün olmaz.
- Gece yedeği ile kaza arasındaki tüm işlemlerin kalıcı olarak kaybolması
- Canlı dosya kopyasının tutarsız olması ve geri yüklendiğinde bozuk çıkması
- PITR olmadığı için istenen zamana geri dönülememesi
- Şifresiz veritabanı yedeğinin sızması durumunda müşteri verisinin ifşa olması
- Geri yükleme denenmediği için kriz anında dump'ın açılamaması veya şema uyuşmazlığı
Bu sorunu görmezden gelmenin riski
Neyi izler ve koruruz?
Yedek yöntemleri
- Mantıksal yedek (dump) — taşınabilirlik için
- Fiziksel/anlık görüntü yedeği — hız ve tutarlılık için
- Sürekli WAL / binlog arşivleme
- Şema + veri ayrı yedekleme seçeneği
Kurtarma yeteneği
- Noktasal geri yükleme (PITR) kurulumu
- Tam ve kısmi (tablo bazlı) geri yükleme
- İzole ortama test geri yükleme
- Hedef RTO/RPO ile uyumlu planlama
Güvenlik ve saklama
- At-rest ve in-transit şifreleme
- Off-site, sürümlü ve immutable depolama
- Saklama (retention) politikası
- Erişim ayrımı ve yedek şifreleme anahtarı yönetimi
Ele aldığımız teknik alanlar
Nasıl çalışırız?
Tipik olarak neler tespit ederiz?
Aşağıdakiler illüstratif örneklerdir; gerçek müşteri verisi değildir.
Sadece günlük dump alınıyor, PITR yok
Gündüz oluşan tüm işlemler kaza anında kaybolur; kabul edilebilir veri kaybı saatlere çıkar.
ÖneriBaz yedek + sürekli WAL/binlog arşivlemesi kurarak noktasal geri yüklemeyi etkinleştirin.
Canlı dosyalar tutarsız kopyalanıyor
Yedek, yarım işlem içerdiği için geri yüklendiğinde bozuk çıkabilir.
ÖneriTransaction-consistent anlık görüntü veya uygun dump yöntemi kullanın.
Yedekler hiç test geri yüklenmemiş
Dump geçerli sanılırken şema/motor uyuşmazlığı nedeniyle kriz anında açılmayabilir.
ÖneriPeriyodik test geri yükleme provası ekleyin ve süreyi ölçün.
Yedek şifrelenmiyor
Veritabanı yedeği sızarsa tüm müşteri verisi doğrudan okunabilir.
ÖneriAt-rest ve in-transit şifrelemeyi zorunlu kılın, anahtarları ayrı yönetin.
Ne teslim alırsınız, kimler için?
Ne teslim alırsınız?
- PITR yeteneğine sahip veritabanı yedekleme yapılandırması
- Sürekli WAL/binlog arşivleme akışı
- Şifreli, off-site ve sürümlü yedek deposu
- Yazılı RTO/RPO ve saklama politikası
- Test geri yükleme raporu (tam + noktasal)
- Geri yükleme runbook'u ve PITR adımları
Kimler için?
- Ödeme ve sipariş verisi tutan e-ticaret
- Çok kiracılı SaaS platformları
- Yüksek işlem hacimli uygulamalar
- Düzenlemeye tabi (fintech/sağlık) sistemler
Bu hizmeti ne zaman düşünmelisiniz?
- RPO hedefiniz saatlerden dakikalara inmesi gerektiğinde
- Büyük bir şema değişikliği / migration öncesinde
- Bir kaza silme veya veri bozulması yaşandıktan sonra
- Yeni bir uyum/denetim gereksinimi geldiğinde
Günlük Dump mu, PITR Destekli Yedekleme mi?
| Günlük Dump | PITR Destekli Yedekleme | |
|---|---|---|
| Veri kaybı (RPO) | Bir güne kadar | Dakikalar / saniyeler |
| Zamana dönüş | Yalnızca dump anına | İstenen herhangi bir ana |
| Tutarlılık | Yönteme bağlı | Transaction-consistent |
| Kaza silme kurtarma | Zor / kayıplı | Komuttan bir an öncesine |
| Doğrulama | Genelde yok | Test geri yükleme |
Sıkça Sorulan Sorular
PITR (noktasal geri yükleme) tam olarak nedir?
mysqldump / pg_dump yeterli mi?
Yedek alırken veritabanı yavaşlar mı?
Tutarlı anlık görüntü ne demek?
Yalnızca bir tabloyu geri yükleyebilir miyim?
RTO ve RPO farkı nedir?
Veritabanı yedekleri şifreleniyor mu?
Geri yükleme ne kadar sürer?
Replikasyon yedeğin yerine geçer mi?
İlgili hizmetler, araçlar ve rehberler
Veritabanı Yedekleme için başlayalım
Kapsamı netleştirelim, önceliklerinizi belirleyelim ve size özel, şeffaf bir güvenlik yol haritası çıkaralım — abartılı vaat değil, ölçülebilir risk azaltma.