Veri İhlali Soruşturması — Ne Sızdı, Nasıl Oldu, Ne Yapmalıyız?
Bir veri ihlali anında en kritik soruların yanıtlanması gerekir: Hangi veriler etkilendi? Kim erişti? Ne zaman başladı? Ne kadar süre önce? Dışarıya veri çıktı mı? Bu soruların yanıtları; hem KVKK bildirimi için hem de hukuki savunma için hem de tekrar önleme için temeldir. Kanıtları bozulmadan toplar, bağımsız bir adli soruşturma yürütür ve tüm paydaşların kullanabileceği bir rapor sunarız.
Bu hizmet hangi sorunu çözer?
Veri ihlali soruşturmasının en kritik yanı zamanlamadır: dijital kanıtlar sistem loglarında kısa süre tutulur, olaydan uzaklaştıkça iz silinir ve KVKK 72 saatlik bildirim süresi baskı altında doğru soruşturmayı imkânsız kılabilir. Aceleyle yapılan "temizlik" ise kanıtları yok eder ve hem sigorta taleplerini hem de hukuki savunmayı zayıflatır. Doğru yaklaşım; tüm kanıtları bozulmadan güvenceye alarak soruşturmayı paralelde yürütmektir.
- KVKK Kurulu'na 72 saatlik bildirim süresinin kaçırılması → idari ceza
- İhlal kapsamının eksik belirlenmesi → ikinci ihlal bildirimi ve itibar kaybı
- Kanıtların bozulması → sigorta talebi reddi ve hukuki savunma zayıflığı
- Etkilenen veri sahiplerine bildirim yükümlülüğünün ihmal edilmesi
- İhlale yol açan açığın kapatılmaması → tekrar saldırı
Bu sorunu görmezden gelmenin riski
Neyi değerlendirir ve düzeltiriz?
Kanıt Güvenceye Alma
- Sistem loglarının, ağ akışlarının ve adli kopyaların alınması
- Etkilenen sistemlerin adli bütünlüğünü koruyarak izolasyonu
- Kanıt zinciri (chain of custody) belgesi
Kapsam Belirleme
- Hangi veri kategorilerinin etkilendiği (kişisel, özel nitelikli, finansal)
- Kaç veri kaydının etkilendiğinin tahmin edilmesi
- Yetkisiz erişimin başlangıç tarihi ve süresi
- Dışarıya veri çıkışı (exfiltration) kanıt araştırması
Vektör Analizi
- İlk erişim vektörünün tespiti
- İhlale yol açan kontrol eksikliğinin belirlenmesi
- İçeriden sızıntı (insider threat) değerlendirmesi
- Üçüncü taraf veya tedarikçi kaynaklı ihlal analizi
Raporlama ve Bildirim Desteği
- KVKK Kurulu bildirim raporu taslağı
- Etkilenen veri sahiplerine bildirim değerlendirmesi ve şablon
- Yönetim ve hukuk birimine teknik özet
- Sigorta şirketine adli teknik rapor
Ele aldığımız teknik alanlar
Tipik olarak neler tespit ederiz?
Aşağıdakiler illüstratif örneklerdir; gerçek müşteri verisi değildir.
Çalışan hesabı ile 6 ay boyunca müşteri verisi dışarıya aktarılmış
250.000 müşteri kaydı (ad, e-posta, telefon) bir çalışan hesabıyla kişisel depolama alanına aktarılmış. İhlal 6 ay önce başlamış, sistem güvenlik logu tutmadığından geç fark edilmiş.
ÖneriDLP çözümü, kullanıcı davranış analizi (UEBA) ve büyük veri dışa aktarımı uyarıları; çalışan ayrılışında hesap kapatma prosedürü.
Üçüncü taraf entegrasyon API anahtarı sızdırılmış
Kaynak kod deposuna commit edilen API anahtarı müşteri CRM verilerine okuma erişimi sağladı; erişim kaç kez kullanıldığı log yetersizliği nedeniyle belirlenemiyor.
ÖneriSecret yönetim sistemi, kod deposu tarama araçları, API anahtar rotasyonu ve log kapsamı genişletme.
Ne teslim alırsınız, kimler için?
Ne teslim alırsınız?
- Adli soruşturma raporu (teknik + yönetici özeti)
- İhlal kapsam belgesi (etkilenen veri kategorisi, kayıt sayısı, süre)
- Olay zaman çizelgesi ve vektör analizi
- KVKK Kurulu bildirim raporu taslağı
- Etkilenen veri sahiplerine bildirim değerlendirme notu
- Sigorta ve hukuk için adli teknik özet
- Tekrar önleme aksiyon planı
Kimler için?
- Yetkisiz erişim veya veri sızıntısından şüphelenen şirketler
- KVKK Kurulu bildirimi için teknik rapor gerektiren veri sorumluları
- Sigorta talebi veya hukuki süreçte adli kanıt gereken işletmeler
- İçeriden sızıntı şüphesi olan insan kaynakları veya hukuk ekipleri
Bu hizmeti ne zaman düşünmelisiniz?
- Anormal veri erişimi veya beklenmedik büyük miktarda veri transferi tespit edildiğinde
- Çalışan, müşteri veya üçüncü taraftan veri sızıntısı şikayeti alındığında
- Dark web'de şirket verilerine ait içerik görüldüğünde
- KVKK şikayeti veya Kurul incelemesi başlatıldığında
İç Soruşturma mı, Bağımsız Adli Analiz mi?
| Bağımsız Adli Analiz | İç BT Ekibi Soruşturması | |
|---|---|---|
| Bağımsızlık | Üçüncü taraf bağımsız kanıt → regülatör ve mahkemede güvenilir | İç ekibin tarafsızlığı sorgulanabilir |
| Kanıt zinciri | Adli standartlarda chain of custody belgesi | Hukuki geçerlilik zayıf |
| Kapsam | Insider threat dahil tüm senaryolar araştırılır | İçeriden kaynaklı ihlalin araştırılması zor |
| Regülatör | KVKK bildirimi için yeterli teknik kanıt | Kurul ek bilgi isteyebilir |
Sıkça Sorulan Sorular
Bir ihlal oldu mu bilmiyorum, nasıl anlayabilirim?
KVKK bildirimi zorunlu mu?
İhlal 6 ay önceyse hâlâ soruşturalım mı?
Soruşturma kaç gün sürer?
İlgili hizmetler, araçlar ve rehberler
Veri İhlali Soruşturması için başlayalım
Kapsamı netleştirelim, önceliklerinizi belirleyelim ve size özel, şeffaf bir güvenlik yol haritası çıkaralım — abartılı vaat değil, ölçülebilir risk azaltma.